Meziyet YÜCEL
SAĞLIKLI BESLENME


Şeker Hastalığı III

Şeker Hastalarında Görülen Vitamin ve Mineral Eksiklikleri (Supplementation)

Geçen sayımızda şeker hastalığını önlemek ve kontrol altına alabilmek için genel bir beslenme yönteminden bahsetmiştik. Bu sayımızda ise besinlerle yeterli miktarda alınamayan (toprağın gittikçe fakirleşmesi, yeterli besleyici gıda alınmaması) veya alındığı halde vücutça asimilasyonu olamayan ve bu nedenle de şeker hastalarında görülen mineral ve vitamin eksiklikleriyle diyet kadar önemli olan eksersizler üzerinde duracağım. Fakat konumuza geçmeden önce yine şeker hastalarının içecekleri konusunda da kısaca bilgi vermek istiyorum.

Şeker hastalarının günde 8 - 10 bardak sudan başka içebilecekleri fazla bir şey olduğunu söyleyemem. Bunun dışında tatlandırılmamış bitki çayları, yeşil çay, ginger veya kahve yerine kullanılan ve "Health Food Store"larda "Teeccino" adı altında satılan "coffee subsitute"lerini önerebilirim. Kahve, çay, pepsi-cola gibi benzeri kafein içeren her türlü içecekten, kan şekerini önemli ölçüde etkileyeceği için kesinlikle uzak durulması gerekir. Sadece şeker hastaları da değil, sağlıklı kişilerce dahi az miktarda içilen kahvenin % 15 oranda şeker metabolizmasını olumsuz yönde etkilediği araştırmacılar tarafından ileri sürülmekte. Hatta kafein ile şeker hastalığı arasındaki ilişki üzerinde yapılan araştırmalarda, kafeinin özellikle şeker ilacı metamorfini (glucophage) etkisiz hale getirmesi nedeniyle, hastalığın hızının arttığı, bu nedenle de kişileri daha yüksek dozda ilaç kullanma durumunda bıraktığı belirtilmiştir. Alkollü içeceklerin de kan şekerinin yükselmesine neden olduğu için kaçınılmasını önemle önerilir. Özel toplantı ve davetlerde alınması gerektiğinde, 1 bardak kırmızı şarap veya karbonhidratı düşük 1 bardak bira tercihler içerisinde olmalıdır.

Şeker hastalarında rastlanan eksik vitamin ve mineraller oldukça çok olmasına rağmen dışarıdan yapılacak takviyelerde, özellikle şeker ilacı kullananların, bu vitamin veya minerallerin kontrolsüzce almaması gerekir. Çünkü bu takviye vitamin ve mineraller pankreasın daha iyi çalışması, hücrelerin ensülini alabilme yeteneğini artırması ve dolaşımın daha akıcı hale getirilmesi gibi önemli nedenler için kullanılır. Vücutta eksikliği görülen bu maddelerin yerine konması halinde, alınan ilaç miktarına vücut daha az ihtiyaç göstereceğinden, sürekli kan şekerinin ölçülmesinin yanında ilaç miktarının ayarlanması açısından sadece beslenme uzmanıyla birlikte değil, aynı zamanda doktorunuzla birlikte de çalışmayı gerektirir. Amaç doğal yollarla ilaca bağımlı kalmadan veya daha az bağımlı kalarak sağlıklı bir yaşam şeklini seçebilmektir.

En fazla eksikliği görülen minerallerin başında krom gelmektedir. Vücudun kendisinin yapamadığı, ancak dışarıdan aldığımız yiyeceklerle temin edilebilen bu önemli mineralin eksikliğinin önemli nedenlerinden birisi, aşırı yağlı, sütlü, şekerli ve beyaz una dayalı beslenmedir. Bu tür beslenme vücuttaki var olan kromun kullanılmadan dışarı atılmasında büyük rol oynuyor ve böyle olunca düşük seviyedeki krom minerali nedeniyle pankreasın ihtiyaçtan fazla ensülin salgılama durumunda kalır. Diğer önemli mineraller ise magnezyum, manganez, kobalt, nikel ve çinkodur. Hepsinin ayrı ayrı şeker metabolizmasında, ensülin salgılanmasında ve bu ensülinin hücrelerce kullanılmasında çok önemli rolleri vardır. Kaliteli çoklu vitamin ile B 'complex' vitaminleri ve 'omega' 3 yağları, dışarıdan kapsül veya sıvı halinde alınacak önemli takviyeler arasında yer alırlar.

Eksersiz; şeker hastalarının en fazla üzerinde durması gereken konulardan biridir. Her gün 20 - 30 dakikalık yürüyüşler, kandaki fazla şekerin yanmasında önemli derece de rol oynarlar. Her gün artırılacak bedensel çalışmalarla, vücuttaki fazla şeker yağa dönüştürülmeden yakılmalı, bu tür çalışmalar daha da artırılarak depolanan yağların yakılmasına uğraşılmalıdır. Özellikle yatmadan önce yapılacak eksersizlerle, kandaki aşırı şeker yakıldığında, vücut gece boyu yağların yanmasına çalışacaktır.

Geçen ayki yazımda "Glycemix Index"ten de bahsetmiştim. Fakat bu listede yer alan yiyecekleri bu sütunlarda belirtmek zor olacağı için, ilgi gösteren okuyuculara mez_yucel@hotmail.com adresimden istediklerinde kendilerine ulaştırmaya çalışacağım.

Hepinize sağlıklı ve mutlu günler dileklerimle, hoşça kalın.


Ekim 2008


Yazarın Önceki Yazıları:

Şeker Hastalığı (Diyabet) II
Şeker Hastalığı (Diyabet) I
Atardamar Bozuklukları ve Seçenekli Yaklaşım
Kalbimizi Sevelim II
Kalbimizi Sevelim
İnanabileceğiniz Bir Balık Hikâyesi
Et Yemeden Önce Bir Kez Daha Düşünelim
Kümes Hayvanlarıyla İlgili Bilmediklerimiz
Yeni Yıla Başlarken Sağlıklı Yaşam
Demir, Manganez, Krom ve Selenyum Mineralleri
Önemli Bir Mineral: Çinko (Zinc)
Çok Önemli Enzimlerin Bileşimini Oluşturan Bakır Minerali
Önemli Mineral: Kalsiyum
Minerallerin Önemi: Magnezyum
Daha çok Türklerde görülen hastalığın sebebi bilinmiyor
SU; Sağlıklı Yaşamın Altın Sıvısı
Detoks Nedir, Kimler İçin Gerekli ve Nasıl Uygulanabilir?
Tabağımızdaki Yiyecekler Birbirleriyle Uyumlu mu?
Vitaminlerle Olan İlişkilerimiz