|
Kümes Hayvanlarıyla İlgili
Bilmediklerimiz
Değerli okuyucularım, zaman zaman bana sorulan soruları bir konu
altında toplayarak gazetemizin sağlık köşesine getirmeyi uygun buldum.
Bu ayki konumuz kümes hayvanlarıyla ilgili. Sizlerin de gün geçtikçe
kümes hayvanlarının diyetimizde, günlük beslenmemizde ete oranla
daha çok tüketildiği dikkatinizi çekmiştir. Bu nedenle aşağıda aklımıza
sıkça gelebilecek soruları yanıtlamak istiyorum.
Kümes
hayvanları kırmızı ete göre daha çok mu tercih edilmeli?
Evet. Tavuk
ve hindinin daha az doymuş yağa (saturated fat) sahip olması ve
daha da az kalori içermesi açısından günlük protein ihtiyacımızın
karşılanmasında kırmızı ete göre daha çok tercih edilmelidir. Kesinlikle
derisi çıkarılmış tavuk ve hindiden bahsetmekteyiz. Özellikle tavuk
veya hindinin göğüs etinin, bacak veya vücudunun diğer bölgelerinden
2 veya 3 kere daha az 'saturated yağ' ve % 25 daha az kalori içermesi
nedeniyle tercihte dikkate alınmasında da ayrıca fayda olduğunu
belirtmek isterim. Aşırı kırmızı et ve bunlardan yapılmış ürünlerin
kullanımının kanser, özellikle de omurilik kanserine, kalp hastalıklarına
ve diğer hastalıklara da zemin hazırladığı araştırmalarla belirlenmiş
olduğu halde, tavuk ve hindi etinde bu olumsuz etkiler araştırmalarda
bulunmamıştır. Bütün bunlara rağmen, unutulmaması gereken en sağlıklı
diyetin sebze meyve ve işlemden geçmemiş tahıl ürünlerine dayalı
bir beslenmeyle az miktarda da hayvansal ürünlere ayrılan bir diyet
olduğunu söylemeden geçemeyeceğim.
Antibiyotikli
ve hormon olup olmadıklarından nasıl emin olabiliriz?
Fazla endişe
edilmemesi gereken bir konu. Etin tam tersine, ister organik olsun,
ister fabrikalarda üretilenler olsun, kümes hayvanları için hormon
kullanılması yasalarla önlem altına alınmış olup sadece antibiyotik
kullanılması konusunda endişe edebiliriz. Çünkü antibiyotik kullanımı
gerek duyuluyorsa hastalıklardan korunmak için müsaade ediliyor.
Fakat vücutta kalan bu antibiyotiğin hayvanların kesimi sırasında
alması şart koşuluyor. Bu da denetimciler tarafından denetlendiği
söyleniyor. Bilindiği gibi dışarıdan et ve kümes hayvanlarıyla vücudumuza
alınan antibiyotiklerin, zamanla bakterilerin, bunlara olan dayanıklılığını
artırdığı için hastalıklarla mücadele etmede güçlüklerle karşılaştığımız
en önemli olumsuzluklardan birisi.
Çiftlik
ve organik arasındaki farklar nelerdir?
Her ikisi de
çiftliklerde yetiştiriliyor. Sadece organik olanlarda antibiyotik
kullanımı yok. Fakat kesimleri aynı yerlerde, aynı şartlar altında
yapılıyor.
Organik,
Free-Range tavuklar lezzet açısından daha mı üstün?
Lezzet tavuğun
nasıl beslendiğiyle ilgili. Markette satılan kümes hayvanlarının
hiçbirinde lezzet ve beslenme değeri açısından birbirlerinden üstünlüklerinin
olduğu söylenemez. Sadece 'free-range' kümes hayvanları daha az
stresli ortamlarda, daha insancıl şartlarda yetiştirilmekte olmaları
açısından farklılıkları olduğu söylenebilir.
"Air-Chilled"
ne demek?
Bütün kümes
hayvanları kesimlerinden hemen sonra klorlandırılmış buzlu sularla
yıkanmak zorundalar. Air-Chilled yöntemiyle kesimde ise tavuklar
önce soğuk odalarda uzun süre asılı tutulduktan sonra bu klorlu
sularla yıkama işlemi yapılmakta. Bu bekletme olayının bakterilerin
üremesini azalttığı ileri sürülmekte ise de, her iki yöntemle yapılan
kesim sonraki işlemlerin tavuk veya hindinin "Salmonella"
denilen bakteri taşımasını engellediği söylenemiyor. Her ikisinin
de yıkama işlemlerine aynı özenin gösterilmesi gerekiyor.
"Kosher"
adı altında satılan kümes hayvanları daha sağlıklı veya daha lezzetli
mi?
Hayır. Kosher
terimi bize tavuk veya hindinin belli bir din görevlisinin gözlemi
altında elle kesiminin yapılıp klor yerine tuz kullanılarak soğuk
sularla yıkanması anlamına geliyor. Klor yerine tuz kullanımının
tam tersine bakterileri tamamıyla öldürmemiş olabileceği de ayrıca
iddia ediliyor. İşlemlerde lezzete bir ayrıcalık getirdiği söylenmiyor.
Kısaca; marketteki
kümes hayvanları fevkalade olmasa da beslenmemizde fazla bir sorun
yaratmadığı kimyasal katkıları yönünden; fakat temiz bir ortamda
titizlikle hazırlanıp çok iyice pişirilmesine özen gösterilmesi
bakımından çok önemli. Diğer tarafta özellikle derisi alınmış tavuk
ve hindinin önemli bir protein kaynağı olduğunu, diyetimizde önemli
rol oynadığını kabul etmeliyiz.
Gelecek sayımızda
bir başka konuda beraber olmak üzere sağlıcakla kalın.
Kaynak: University
of California Welness News
Şubat 2008
Yazarın Önceki
Yazıları:
Yeni Yıla Başlarken Sağlıklı Yaşam
Demir, Manganez, Krom ve Selenyum Mineralleri
Önemli Bir Mineral: Çinko (Zinc)
Çok Önemli Enzimlerin Bileşimini Oluşturan
Bakır Minerali
Önemli Mineral: Kalsiyum
Minerallerin Önemi: Magnezyum
Daha çok Türklerde görülen hastalığın sebebi
bilinmiyor
SU; Sağlıklı Yaşamın Altın Sıvısı
Detoks Nedir, Kimler İçin Gerekli ve Nasıl
Uygulanabilir?
Tabağımızdaki Yiyecekler Birbirleriyle Uyumlu
mu?
Vitaminlerle Olan İlişkilerimiz
|