|
"Organik"
de Olsun
Olsun ya!
Bilinçli veya
bilinçsiz bir "organik" furyasının olduğu
bu devirde, her şeyin üstünde gerekli gereksiz "organik"
damgasının bulunduğu bir pazarlama olgusunda, neden bahçelerimize
"bu bahçe organiktir" diyemiyelim. Onlar da "organik"
olsun.
Bu hassas, aynı
zamanda da gerekli konuya girmeden once "organik" deyiminin
bir tanımlamasını yapalım.
"Organik"
deyimi, eğer gerçek anlamıyla bakılırsa, sadece kimyasal yapı açısından
organik moleküllerden (örneğin, amino asitler) oluşan maddelere
verilen bir addır. Her türlü bitki ve hayvan ve tabii olarak onların
parçaları ve organları, bu tanıma girer. Diğer bir deyişle, canlı
olmayan ve canlı bir varlıktan gelmeyen her türlü madde "inorganik"tir.
Durum böyle
olunca, ne anlamı vardır bu organik deyiminin bir ekmek veya makarna
paketinin veya bir konserve kutusunun üstünde bulunmasında? Bugüne
kadar inorganik ekmek de görmedim, muz da, kahve de. Hepsi tamamen
organiktir.
Pekiyi, gerçek
anlam bu ise, nedir şu organiklik deliliği? Aslında organiklik,
sözünü ettiğimiz maddelerden değil, onların yetiştirilme biçiminden,
içindeki katkı maddelerinden, hazırlamalarından ve paketlemelerinden
gelir.
Gerçek olan
şu ki, "organik" deyimi aslında "doğal" anlamında
kullanılmaktadır. Yani, ekmek doğal olarak büyütülen tahıldan yapılmışsa,
muz doğal olarak yetiştirilmişse, kahve bir yığın inorganik kimyasal
maddelerden geçirilerek hazırlanmadıysa organiktir.
Dolayısıyla
da bahçelerinizde yetiştireceğiniz, bakımını yapacağınız her şey
tam anlamıyla organiktir. Şimdi gelelim, bahçelerimizi nasıl "organik"
yapabileceğimize, bitkilerimizi (ev içinde veya dışında) nasıl organik
olarak besleyebileceğimize.

Bahçe
"Organik" Bakımı
Her şeyden önce
güzel bir organik / doğal toprağa ihtiyacımız vardır. Buna ek olarak
da bu toprağı organik / doğal yollardan bakabilmektir.
Her toprakta
bir çok organik madde olduğu gibi pek çok da inorganik madde bulunmaktadır.
Asıl önemli olan bunların oranı, cinsleri ve etkileridir. Tamamen
bitki çürüğünden ("compost") oluşan bir bahçede güzel,
boylu bir ağaç yetiştiremediğiniz gibi sağlıklı ve lezzetli domatesler
de yetiştiremezsiniz. Aynı şekilde, çok az organik maddesi olan
bir toprakta da başarılı bahçecilik yapamazsınız.
Toprağınızı
organik yapmak istiyorsanız ve onu organik olarak korumak ve zenginleştirmek
istiyorsanız, yapacağınız şey toprağa bol miktarda bitki artığı
/ çürüğü karıştırmak ve gübreyle beslemektir. Gübre eklenmiş bitki
artığı / çürüğünü dışardan satın da alabilirsiniz, kendi yaptığınız
karışımdan da koyabilirsiniz.
Doğal gübre
rahatlıkla kullanabilirsiniz, yeter ki toprakla iyice karıştırın.
Yoksa genç, hassas bitkileri yakarsınız. Yapay gübre kullanmaktan
çekinmeyin, ama hiç bir zaman aşırıya gitmeyin, hatta az da verseniz
olur. Unutmayın, bilinçli ve dengeli verdiğiniz yapay gübre uygun
ölçülerde aldığınız multi-vitamin gibidir. Zararı yoktur, yararı
çoktur.

Ev
Bitkileri "Organik" Bakımı
Ev bitkileri
bakımında durum biraz değişir. Genel anlamıyla bildiğimiz toprak
burada pek kendini göstermez. Çünkü, ev bitkilerinin saksılarında
bahçe toprağı yoktur veya çok azdır. Gerçek bahçe toprağını ev saksılarında
kullananlar bunun zararlarını çoktan fark etmişlerdir.
Bahçe toprağı
yerine, ev bitkilerinin saksılarında çoğunlukla hazır karışımlı
"saksı toprağı" veya "topraksız toprak (!)"
karışımı bulunur. Hazır karışımlı saksı toprağında iyice karıştırılmış
bitki artıkları ("compost"), tufa ("peat moss"),
nemlendiriciliği sağlayan vermiculite veya perlite, bazen de az
da olsa böceklerden arındırılmış ("sterilized") toprak
bulunur. Topraksız toprak karışımında ise gerçek toprak hiç yoktur.
Böylece, ev
bitkilerine organiklik uygulamak istiyorsanız uygun aralıklarla
(2 veya 3 yılda bir, bazen daha seyrek) saksı toprağını değiştirmeniz
ve belli aralıklarla (her 2-3 haftadan her 2-3 aya kadar) iyice
sulandırılmış yapay gübre vermeniz gerekir. İyice sulandırılmış
gübre normal sulandırılmış gübreye ek olarak bire bir oranında yeniden
su katılmasıyla elde edilir.
Bahçeniz, ev
bitkileriniz hep organik olsun...
Önümüzdeki
ayın konusu: Tohumdan Yetiştirme: Sabır ve Sevinç
Şubat 2010
Her türlü sorularınızı
ve yorumlarınızı e-posta adresine (yesildunya.bizimanadolu@yahoo.com)
ulaştırabilirsiniz.
Yazarın önceki
yazıları:
Orkideler: Zevk mi, Dert mi?
Yılbaşı Renkleri
Evdeki Bahçeniz
Karakışa ve İlkbahara Hazırlık
Yaz Bitti Ama...
Domates, Biber, Patlıcan
Balkon da Bir Bahçe Olabilir
Sebze Dikmeyi Unutmayalım
Ah O Budama İşi
Yeşil Dünya
|