Kanada Türk Konseyi'nin düzenlediği III. Kanada Türk Gençlik Kurultayı Montreal'de yapıldı

Kurultay gençleri birleştirdi

ÖMER ÖZEN

Kanada Türk Konseyi tarafından bu yıl üçüncüsü 15-17 Ocak 2010 tarihleri arasında Montreal'de yapılan Kanada Türk Gençlik Kurultayı yoğun bir gündemle toplandı. Kanada'nın değişik bölgelerinden gelen 140 civarında Türk kökenli genç, 'Kanada'da Türk Varlığı ve Görünümü' konulu değişik işliklerde uzman kişileri dinledi, diğer gençlerle tanıştı ve bilgi alışverişinde bulundu.

Konuyla ilgili düzenleyicilerden Lale Eskicioğlu'ndan okurlarımızın merakını giderecek bilgi edinmek istedik. Lale Eskicioğlu'na sorularımız ve yanıtları şöyle oldu:

- Bu yıl üçüncüsü yapılan kurultayların amacı nedir?
- Gençlerimizin, sorumluluk sahibi ve duyarlı bireyler olmasına katkıda bulunmak, Kanada'nın tüm sosyal kurum ve seviyelerinde aktif olabilmelerine yardımcı olabilmek, başarılı Türk ve başarılı Kanadalılar olmaları için gerekli bilgi veya destek zeminini oluşturabilmek, teşvik etmek, başarılı örneklerden ilham ve tavsiye alma olanaklarını sunmak, kendi alanlarında yükselmiş profesyoneller ve politikacılarla tanışma, fikir alışverişinde bulunma şansını vermek, kendi yaratıcı fikirlerini ortaya koyabilmeleri için bir ortam oluşturmak, birbirleriyle tanışıp, dostluk, birlik ve beraberlik oluşturmalarını sağlamak.

- Nerelerden, kaç kişi katıldı?
- 153 kişi kayıt yaptırmıştı, 140 kişi katıldı. Toplam 22 değişik şehirden geldiler. Bunların ayrıntılarını vermek gerekirse: Ontario'dan 80 delege, Kebek'ten 35 delege, Nova Scotia'dan 19 delege, New Brusnwick'ten 1 delege, British Columbia'dan 4 delege ve Alberta'dan bir delege katıldı. Şehirlere göre dağılım: Beaconsfield 1, Bedford 2, böyle 1, Burnaby 1, Cote St-Luc 4, Etibicoke 1, Fredericton 1, Gatineau 1, Halifaks 17, Kincardine 1, Lebel-Sur-Quevillon 1, London 3, Maple 1, Mississauga 2, Montreal 27, Oakville 1, Ottawa 29, Richmond Hill 3, Scarborough 1, Thornhill 1, Toronto 37, Vancouver 3, toplam 140.

- Gençlere yönelik bu yıl işlenen konular nelerdi? Konuları oluştururken nasıl bir yol izliyorsunuz? Kurultayın gündemini nasıl oluşturuyorsunuz? Konuşmacılar kimlerdi, hangi konularda konuştular? Bunlar hakkında bilgi verir misiniz?
- Göz önünde bulundurulan en önemli kriterler: CTC'nin kuruluş amaçlarına ve çalışma tarzına uymak, Kongrenin yapılış amaçlarına uymak, gençlerden gelen değerlendirmeleri dikkate almak.

Kurultayın gündemini oluşturabilmek için, CTC'nin yanı sıra çalışacak bir Gençlik Kongresi Danışma Kurulu kurduk. Tecrübe, eğitim ve toplum çalışmaları açılarından güvendiğimiz ve komitemizde yer almayı, toplantılara katılmayı, yazılan raporları okuyup önerilerde bulunmayı kabul eden değerli toplum bireylerinden oluşan bu grup 3 ay boyunca haftada bir toplanarak ve her gün e-posta ile haberleşerek çalıştı.

Bu yılki temamızı Kanada'nın Sosyal ve Politik sahalarındaki Türk varlığı ve görünümü olarak belirledik. Konularımızın hem bu ana temaya uymasını, hem gençlerden aldığımız geri bildirimlere göre gençlerimizi tatmin etmesini istedik. Hem de kongremize gelip konuşmayı kabul edebilecek saygın ve etkin şahısları kaçırmamaya çalıştık. (Bazen çok önemli ve başarılı bir konuşmacı, kendi arzu ve isteğiyle gelip bir sunum yapmak istiyor; ana temamıza uymuyor diye böyle fırsatları kaçırmak istemiyoruz.)

Geçtiğimiz seneki kurultayda gençlerden alınan geri bildirime çok önem verdik, yazdıkları her öneri veya eleştiriyi değerlendirdik. Gençlerin talepleri doğrultusunda bu sene, geçtiğimiz yıllara göre büyük değişiklikler yapıldı. Örneğin atölye çalışmaları, soru-cevap süreleri, Türkiye gündemindeki sorunlar üzerine bir sunum, iş arama üzerine bir sunum, hep gençlerin istekleri doğrultusunda planlandı.

Sonuçta ortaya çıkan konular şu şekildeydi: Tarihi yanlışlar, yalanlar ve önyargılar ve bunların Türk imajı üzerindeki etkileri, Dr. Justin Mc-Carthy, Louisville Üniversitesi, Tarih Profesörü. Türkiye'deki politik gelişmeler ve bunların Türk görünümü üzerindeki etkileri, Doç. Dr. Cem Deveci, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Kamu Yönetimi ve Siyaset Bilimi Bölümü. Kuzey Amerika Türk toplumunun çalışmaları, harekete geçirilmesi, Günay Övünç, Türk Amerikan Dernekleri Birliği Başkanı. Kanada'nın Sosyal ve Politik alanlarındaki Türk varlığının artırılması, Monte Solberg, eski Göçmenlik ve Vatandaşlık Bakanı. Türk gençlerine genç bir politikacıdan mesaj, Justin Trudeau, Milletvekili. Kişisel gelişme ve genç bir Kanadalı Türk'ün başarıları, Dr. Mehmet Danış, Yüzbaşı, Kanada Silahlı Kuvvetleri. Sanal dünya teknolojileriyle toplumun daha iyi haberleşmesi, Evrim Delen, Deniz Demirel. İş olanaklarıyla başarılı bir geleceğe ulaşmak, Dr. Yasemin Kahyaoğlu, McGill Üniversitesi öğretim görevlisi.

- Gençlere ulaşmak için ve gündem oluşturmak için herhangi yerel kurum ya da kuruluşlarla iletişime ve işbirliğine geçtiniz mi, geçiyor musunuz?
- Gençleri dinledik. Geçtiğimiz yıllarda verdikleri geri bildirimleri değerlendirdik. Bir grup gençle Ottava'da buluştuk ve fikirlerini aldık. Başka bir grup Toronto'da kendi arasında buluşup bize ortak öneri ve dileğini bildirdi. Bu sene yine pek çok geri bildirim aldık. Onları da önümüzdeki yıl için değerlendireceğiz.

- Gençler derken, hangi yaş kesimini kurultaylara çağırabiliyorsunuz?
- En az 16. En çok da ise çizgiyi bir yerde çizmek zor. Kanada sosyal hizmetlerinde "gençlik" 16 ile 29 yas arası olarak tanımlanıyor. Biz de bu nedenle yaş sınırını 16-29 olarak duyurduk. Ama yukarı sınırı 2-3 yıl ile geçenler de müracaat ettiler ve kendilerini geri çevirmedik. Ayrıca, yurtdışından gelen değerli konuşmacıları kimse kaçırmasın diye daha ileri yaşlardaki katılımcılar için de başka bir salonda seminerler düzenledik. Gençlerin soruları yetişkinlerin sorularından farklı oluyor, soru-cevap zamanlarını yetişkinlerle paylaşmak istemiyorlar. Bu bakımdan bu düzenleme başarıyla çalıştı.

- Bütçeyi nasıl oluşturuyorsunuz? Nereden kaynak ediniyorsunuz?
- Çok büyük bir kampanya yaptık. Bulabildiğimiz tüm Türk iş sahiplerine ve profesyonellere mektuplar gönderip kongre bütçesine katkıda bulunmalarını rica ettik. Halkımızı e-postalarla yardıma çağırdık. Pek çoğu yanıt verdi ve katkıda bulundu. Ayrıca Amerika'daki Turkish Coalition of America kuruluşu çok büyük bir yardımda bulundu. Bazı konuşmacılar kendi yol paralarını kendileri karşıladılar. Toplantıların yer aldığı ve delegelerin, konuşmacıların ağırlandığı otelimiz büyük indirimlerde bulundu. Uzun bir sponsor listemiz var. Türk toplumu üyelerine bu etkinliğin gerçekleşebilmesi için yaptıkları yardımlar ve verdikleri destek için sonsuz teşekkür ediyoruz.

- Bazı yörelerden yeterince katılım olmadığına ilişkin bazı yakınmalar var. İlgili kesime yeterince duyurduğunuza inanıyor musunuz?
- Duyuru sistemi her yıl daha gelişiyor ve daha geniş kesimlere ulaşılabiliyor. İnternet yazışma gruplarını, e-postayı, e-yayın organlarımızı kullanıyoruz. Yerel derneklere haber veriyoruz. Ulaşamadığımız dernekler olmuş, önümüzdeki yıllarda onlara ulaşabilmek için özen göstereceğiz. Bu sene geçen seneye nazaran çok daha geniş bir gruba ulaştık ama daha da iyi olabilirdi. Montreal Türk toplumu için Bizim Anadolu duyurusunun önemi çok büyük. Bizim Anadolu duyurumuzun daha etkili olabilmesi için önümüzdeki yıl daha erken ilan vereceğiz. Turkuaz Televizyonu'ndan duyurmasını rica edeceğiz. Biraz da halkımızın birbirine haber vermesine güveniyoruz. Özellikle öğrenciler, duyuruyu alır almaz arkadaşlarını haberdar etmeli.

- Kurultayın sunum diline ilişkin eleştiriler ya da görüşler oldu. Bu konu hakkında neler söylersiniz?
- Kurultayın dili İngilizce. Evet, bazı eleştiriler ve görüşler aldık. Montreal'den katılan bir kaç gencimiz Fransızca'yı tercih ettiklerini bildirdiler. Türkiye'den buraya geçici süre için okumaya gelen öğrenciler Türkçe bir program tercih ediyorlar. Ama bu kendi içinde bir çelişki. Çünkü okulda hocalarını İngilizce dinliyorlar, evde ödevlerini İngilizce yapıyorlar, sınavları İngilizce alıyorlar, haberleri basın-yayından İngilizce takip ediyorlar, Kanadalı arkadaşlarıyla İngilizce konuşuyorlar. Bunları yapabilecek kadar İngilizce'ye sahip gençlerin kongrenin dilinin İngilizce olmasını bir zorluk olarak görmeleri şaşırtıcı. Eğitimlerini yabancı bir memlekette, yabancı dil ile yapma kararı vermişler ve bu kararlarını uyguluyorlar. Dolayısıyla İngilizce dilini bir engel, bir zorluk olarak görmeleri üzücü. Burada doğmuş büyümüş gençler, Türkiye'de okula gitmedikleri için, akademik bir konferansı Türkçe izlemekte sıkıntı çekeceklerdir. Türkçe ve Fransızca'nın kongreye katılan delegeler arasında ortak dil olmadığını görüyoruz. Yabancı öğrenciler de Türk gençlerinin referansı ile, kongremize katılabiliyorlar. Tüm bu delegeler arasında tek ortak dil İngilizce. Dolayısıyla bu konuda ısrarlı olmamız gerekiyor.

"Yarısı Türkçe yarısı İngilizce olsun" önerileri geldi. Bu belki mümkün olabilir veya belki daha büyük bir karışıklığa yol açabilir. Bunu incelememiz lazım. Gençlerin birbirleriyle kaynaşmalarını arzu ediyoruz. Eğer yarısı Türkçe yarısı İngilizce olursa, burada doğup büyüyenlerle Türkiye'den eğitim için gelenlerin kaynaşması mümkün olmayacaktır. Herkesin ortak bir dili kabul etmesi şimdilik en pratik çözüm. İlerde kaynaklar arttığında belki başka çözümler düşünülebilir.

Dil konusunu tartışırken; CTC'nin kuruluş ve faaliyet amaçlarının göz önünde bulundurulması gerekiyor. CTC bir kültür derneği değil. Türk dilini öğretmek, tanıtmak, gençleri Türkçe'ye özendirmek Türk kültür derneklerinin çalışma alanlarına giriyor.

Bu aşamada CTC'nin tek amacı iletilerin herkes tarafından anlaşılabileceği ortak bir dili bulmak. Kanada'da Türk gençliği ve yabancı arkadaşları için bu ortak dil İngilizce.

- Katılımcıların konulara ilgisi nasıldı?
- Konuşma ve sunumları gençler ilgiyle izlediler. Çok güzel sorular sordular. Yalnız gençlerin dikkatini canlı tutabilmek için sunumların hem görsel teknikleri kullanması hem de sunucunun yüksek sesle canlı canlı konuşması gerekiyor. Bu sene ayağa kalkmadan ve hiç bir sunum tekniği (görsel / işitsel) kullanmayan konuşmacıları gençler pek ilgiyle izleyemediklerini belirttiler.
Tabii her yıl daha çok veya daha az sevilen beğenilen konuşmacılar oluyor. Bu sene gençlerimiz en çok Mehmet Danış'ı ve Günay Övünç'ü sevmişler.

- Katılımcılar kendi görüşlerini, dileklerini dile getirme olanağı bulabildiler mi?
- Evet. Bu zaten gençlerin taleplerinden biriydi ve bunu dikkate alarak atölye çalışmaları yaptık. 10'ar kişilik gruplar halinde tartışmalar yaptılar ve bulgularını sundular. Çok yararlı oldu. Hem kendileri kendi düşüncelerini bir bütün içinde belirtme şansını buldular hem de konuşmacılar gençlerin bu fikirlerini öğrenme ve üzerinde yorum yapma olanağına sahip oldular. Gençler kendi bulgularının konuşmacılar tarafından nasıl değerlendirildiğini öğrendiler.

- Kanada'da Türk toplumunun gelişmesine, kurumlaşmasına, örgütlenmesine yardımcı olacağına inanıyor musunuz bu tür etkinliklerin?
- Yürekten inanıyorum, evet. Büyük adımlar atılmıyor, ama küçük küçük adımlarla bu gelişme, hareketlenme gerçekleşiyor. Kongre sonrası gençler arasında yazışma, tartışma arttı. Bazı gençlerimiz CTC ile temasa geçip etkin olarak görev almak istediklerini belirttiler. Her yıl, kongreden hemen sonra bir grup genç bir etkinlik düzenliyor, bir dernek veya bir yazışma grubu kuruyor. Her genç aynı derecede ilgilenmiyor tabii. Ama katılan her on gençten biri, bir yerde hakkımızı korusa, bir yanlışı düzeltse, bir gazeteye güzel bir mektup yazsa, bu yeterli.

- Bunu şunun için soruyorum: Katılanların çoğunluğuna baktığımız zaman, bunlar, genelde Kanada'ya okumak için gelmiş olan ve birkaç yıl sonra Türkiye'ye dönecek olan gençler. O zaman bir anlamda bu etkinlikler Kanada'daki topluma doğrudan yardımı olamayacak bir etkinliğe dönüşmüyor mu?
- Evet, doğru, çoğunluk Kanada'ya okumak için gelmiş ve bir kaç yıl sonra Türkiye'ye geri dönecek. Dolayısıyla Kanada'da yaşayan Türk toplumuna belki direk olarak bir yararları dokunamayacak. Ama belki Türkiye'den bir katkıda bulunur, belki Kanada'ya geri döner, belki başka bir ülkeye yerleşir ve burada öğrendiklerini o ülkede uygular.

Burada doğup büyüyen çocuklarımızdan daha büyük katılım olmasını arzu ediyoruz. Kanada'da da bazı zorlukları, haksızlıkları bizzat yaşayacak olanlar onlar veya onların çocukları. Bu zorluklara karşı çaba sarf edecek veya etmesi gereken de onlar. Oy veren, vergi ödeyen ve seçme, seçilme hakkına sahip olanlar da onlar. Umarız ileriki yıllarda bu gruptan daha çok katılımcı olur.

- Katılan gençlerin yüzde kaçının Kanada Türk toplumundan olduğunu irdeleyebildiniz mi?
- Delegelerin yüzde onu burada doğmuş büyümüş gençler. Yüzde yirmilik bir grup yeni göçmen, buraya ya kendi ya ailesi temelli olarak gelmiş, yeni alışıyor ama kalıcı. Bir yüzde onluk grup da tümden yabancı; bunlar gençlerimizin arkadaşları. Geriye kalan çoğunluk Türkiye'den eğitime gelenler.

- Gençlerin genel eğilimi hangi yöndeydi? Buradaki yaşam sorunlarına ilişkin mi yoksa Türkiye'nin güncel sorunlarına ilişkin mi?
- Çoğunluk Türkiye'ye geri döneceği için Türkiye sorunlarıyla ilgileniyor. Buraya eğitime gelen gençlerin bir kısmı Kanada'da kalmayı planlıyor veya ümit ediyor; onların ilgilendikleri konular uyum sağlama, iş bulma ve göçmenlik süreci. Tabii bu konuların bazıları CTC'nin amaçları ve faaliyetleri dışında kalıyor. Burada doğmuş büyümüş çocukların en büyük ilgisi Ermeni konusu, Türklerin söz hakkının savunulması, eşitlik ve adalet, tarihi bilgilerin doğru sunulması ve Türk geçmişinin doğru tanıtılması yönünde. Bunlar CTC'nin kuruluş amaçlarına ve çalışmalarına daha çok uyan konular. Yine de kongre içeriğine bakacak olursanız, çok dengeli bir program olduğunu ve her iki kesimi de tatmin edecek konuşmalara yer verildiğini göreceksiniz.

Gençler gala gecesinde yorgunluk attılar, çılgınca eğlendiler. Fotoğraf: Mehmet Emin Işıkalp

- Katılan gençlerden Kanada'yı yeterince tanıdıklarına ilişkin bir izlenim alabildiniz mi?
- Kanada politikasını ve güncel olayları takip ediyorlar, bu çok güzel. Kanada tarihi ve coğrafyası konusunda biraz daha bilgiye ihtiyaçları var. Bize güzel bir fikir verdiniz. Belki önümüzdeki yıl Kanada'yı daha iyi tanıma üzerine bir sunum koyabiliriz programa.

- Kanada'ya gerçekten ilgileri olduğuna ilişkin görüşleriniz nelerdir?
- Türkiye'den eğitim için gelen gençlerin bir kısmının Kanada'ya yerleşme, Kanada vatandaşı olma arzuları var. Ancak bunun Kanada'nın güzel ve iyi yanlarından ötürü değil de, daha ziyade Türkiye'nin içinde bulunduğu ekonomik, sosyal zorluklardan ötürü olduğu izlenimini edindim. Yani, Türkiye'den bir kaçış olarak Kanada'yı tercih edebiliyorlar. Bu da tabii haklı bir neden olsa bile Türkiye'miz için çok üzücü. Eğer Türkiye'de çok iyi iş bulup çok güzel bir yaşam sürebileceğine inansa Kanada'da kalmayı düşünmeyecek. Çünkü hem Türk kültürünü tercih ediyor hem de ailesinden uzakta bir yaşam kurmak istemiyor. Ama Kanada pasaportunun sağlayacağı avantajların bilincindeler. Onun için burada kalabilmeyi, göçmen olabilmeyi isteyenler var.

- Gelecek kurultay nerede olacak?
- Bunu henüz kararlaştırmadık. Sanıyorum Türklerin çoğunlukta olduğu ve ilk 3 kongrenin yapıldığı Ottava, Toronto ve Montreal'den birini seçeceğiz yine. Gönül batıda bir şehirde yapmayı arzu ederdi ama maddi olanaklar buna el vermeyebilir.

Fotoğraflar: Esra Etleç, Kerem Saltuk, Erkan Gökçe

Şubat 2010