GÖRÜŞ

MERİÇ VELİDEDEOĞLU
Yurtdışında 80. Yıl Kutlamaları

On bir yıldır sürdürmekte olduğumuz ''Atatürk'ün Kendi Kaleminden Cumhuriyet'in İlanı'' adlı etkinliğimizi, 80. yıl kutlaması olarak İngiltere'nin Londra, Kanada'nın Montreal ve Toronto kentlerindeki Türklere sunduk.

Etkinlik, Söylev'den (Nutuk) seçilmiş bölümlerden oluşan metnin, 90 dakikalık bir süreç içinde, perdeye yansıtılan 400'e yakın dia görüntüsü eşliğinde okunmasından oluşuyor. Ayrıca ara ara Söylev'in günümüze yansımaları da dile getiriliyor.

Sunumun ağırlığını üç tiyatro sanatçısı taşıyor; Ahmet Levendoğlu, Gülsen Tuncer, Can Gürzap, Rutkay Aziz ve öteki değerli sanatçılar bu çalışmaya ilk solukları verenlerdi; uzun süredir -yıllardır- emek verenler ise: Ali Düşenkalkar, Füsun Kostak, Özlem Özkaram.

Benim de dördüncü üye olarak görev aldığım bu çalışmayı ilkin Londra ADD 'nin çağrısıyla 19 Ekim'de, ardından da Kanada'da yayımlanan Bizim Anadolu gazetesinin çağrılısı olarak Ekim'in 27 'sinde Montreal'de, 29 Ekim'de de Toronto'da sergiledik.

Londra ve Montreal'deki sunumlara bu ülkelerdeki büyükelçilerimiz de eşleri ve elçilik görevlileriyle birlikte katıldılar; etkinliklerin sonunda gerek temsilcilerimizin gerekse kalabalık izleyici topluluğunun duygu yüklü kutlamaları bizleri mutlu etti.

Toronto'daki etkinlik ise başka bir boyutta yaşandı. Akşam 20.30'da başlayan toplantının açışını yaparken, 80 yıl önce tam bu dakikada Ankara'da Cumhuriyet'in ilan edildiğini salonu dolduran izleyicilere duyurunca büyük bir coşku topluluğu sardı, salon bir an için 80 yıl önceki Meclis 'e dönüverdi.

Sunumun bitiminde çevremizi saranların, özellikle gençlerin, Türkiye'de olup-bitenleri sıcağı sıcağına izleyebilmelerine ''şaşırmadım!'' desem doğru olmaz. Dahası sordukları sorulardan, dile getirdikleri görüşlerden, Türkiye'deki durumu bir ''Cumhuriyet'' okuru gibi algılayıp yorumladıklarını gördüm. Ayrıca dikkati çeken bir görünüm de ellerinde Bizim Anadolu gazetesinin olmasıydı.

Bizim Anadolu, Kanada'da yaşayan Türkler'in tek gazetesiymiş. Cumhuriyet okurları bu gazeteyi, Vaziyet köşesinden anımsayabilirler; Deniz Som, ara sıra bu gazeteden yaptığı alıntılara yer verir. Söylemek istediğim, Bizim Anadolu'nun Cumhuriyet gazetesinin ilkeleri doğrultusunda yayınını sürdürmesidir; bu açıdan ona Cumhuriyet'in küçük bir örneği diyebiliriz.

Köşe yazarları arasında Cumhuriyet'in Kanada temsilcisi Engin Aşkın da yer alıyor. E. Aşkın, derin bir ozan duyarlığı ve biçemi ile yazıyor; ''Yadellerde Ödediğiniz Fatura'' başlıklı -Ekim sayısındaki- son denemesi, yurt özleminin o yürekleri burkan tutkulaşması şiirle örtüşen bir düz yazı niteliğinde.

Gazetenin Toronto temsilcisi Celal Uçar da Atatürk 'ü emperyalizme ''ilk tokatı vuran'' önder olarak değerlendiren Fidel Castro 'nun bu görüşünü sürekli yansıtıp diri tutan ve Nâzım Hikmet'in ''Kuvayi Milliye Destanı'' dizeleriyle Kurtuluş Savaşı'nı yaşayıp yaşatan coşku dolu yazılarıyla köşesinde yer alıyor.

''Cumhuriyet 80 Yaşında'' eki ise, araştırmacılara kaynaklık edecek bir çalışmanın ürünü. Prof. Dr. Ö. Ozankaya 'nın, Osman Bolulu ve Ömer F. Özen 'in yazıları her biri tek başına birer ''ek'' olabilecek içerik ve boyutta.

Bir-iki dokunuşla tanıtmaya çalıştığım Bizim Anadolu'yu okuyan Kanadalı yurttaşlarımız, Türkiye'de olan-bitene gazetenin bu bakış açısıyla ulaşıyor ve değerlendiriyorlar.

Peki bu gazetenin sahibi ya da kurucusu kim diye soracak olursanız; yaklaşık 14 yıldır Montreal'de yaşayan Ömer F. Özen, Bizim Anadolu'nun kurucusu, yaşatıcısı, başyazarı, editörü, sayfa düzenleyicisi, yer yer muhabiri hep o... Yazı Kurulu en büyük destekçisi; spordan sorumlu üye Alper Oğuz ile ayrılmaz bir bütün oluşturuyorlar.

Gazetenin diline gelince; Cumhuriyet okurlarını imrendirecek boyutta öztürkçe... Ömer F. Özen bu konuda öyle titiz ki, örneğin: ''Özekin'' yerine ''kültür''ün, ya da ''dizge'' yerine ''sistem''in Bizim Anadolu'da yer almasının pek olanağı yok...

Cumhuriyet'in 80. yılını, Atatürk'ün kendi kaleminden yola çıkarak gerçekleştirilen bu kutlamayı, Montrealliler'in, Torontolular'ın yıllar boyu anımsayacağını dile getirdi Ömer F. Özen.

Aynı kutlamayı, kasım ve aralık aylarında Anadolu ve Trakya'ya yayılarak sürdüreceğiz; destekçimiz ve dayanağımız olan ''Kadın Araştırmaları Derneği'ne teşekkürü borç biliriz.